Δεν μπήκε καλά καλά ο Ιούλιος και οι καταγγελίες για αυθαιρεσίες στις ελληνικές παραλίες έχουν ήδη ξεπεράσει τις 3.000, δημιουργώντας έντονη ανησυχία για το τι μπορεί να ακολουθήσει μέσα στο καλοκαίρι. Σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών, το δίμηνο Μαΐου – Ιουνίου έχει καταγραφεί έντονη κινητικότητα, θυμίζοντας τις εκρηκτικές καταστάσεις του περσινού καλοκαιριού.
Μόνο για τον Ιούνιο, καταγράφηκαν 2.667 καταγγελίες, τόσο ανώνυμες όσο και επώνυμες, ενώ άλλες περίπου 300 είχαν ήδη υποβληθεί από τον Μάιο. Ήδη, πάνω από τις μισές έχουν ελεγχθεί και στις περιπτώσεις όπου διαπιστώθηκαν παραβάσεις, επιβλήθηκαν πρόστιμα – κάποια από τα οποία φτάνουν και ξεπερνούν τα 60.000 ευρώ.
Οι κυριότερες παραβάσεις αφορούν:
- παράνομη κάλυψη παραλίας,
- παρεμπόδιση της ελεύθερης πρόσβασης στον αιγιαλό,
- παρατυπίες σε πινακίδες παραχώρησης,
- και παρακώλυση του ελεγκτικού έργου.
Τα πρόστιμα διαφέρουν ανάλογα με τη βαρύτητα της παράβασης, ξεκινώντας από 1.000 ευρώ και φτάνοντας έως 60.000 ευρώ. Η παρεμπόδιση ελέγχου από κρατικούς φορείς τιμωρείται με 10.000 ευρώ.
Οι έλεγχοι, μέχρι στιγμής, γίνονται με συμβατικά μέσα – δηλαδή, επιτόπιες αυτοψίες από μικτά κλιμάκια που μετρούν επί τόπου τις παραχωρηθείσες εκτάσεις. Όμως, καθώς πλησιάζει η καρδιά της τουριστικής περιόδου, αναμένεται να επιστρατευθούν και drones, τόσο για προληπτικό έλεγχο όσο και για επιβεβαίωση καταγγελιών από αέρος.
Η εφαρμογή MyCoast, που έχει τεθεί σε λειτουργία από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη εργαλείο, τόσο για τους ελεγκτικούς μηχανισμούς όσο και για τους ίδιους τους πολίτες.
Η γεωγραφική κατανομή των παραβάσεων
Οι παραλίες της Ανατολικής Αττικής και της Χαλκιδικής φαίνεται να πρωταγωνιστούν στις καταγγελίες. Συγκεκριμένα, για τον Ιούνιο:
Ανατολική Αττική: 396 καταγγελίες (106 στον Σαρωνικό),
Χαλκιδική, Ρόδος, Μαγνησία, Πρέβεζα και Κορινθία ακολουθούν με δεκάδες παραβιάσεις.
Γενικά, οι παραβάσεις κατανέμονται σε όλη τη χώρα, από τα νησιά μέχρι την ηπειρωτική Ελλάδα, με ποικιλία ως προς τη σοβαρότητα και το είδος της αυθαιρεσίας.
Τι προβλέπει η νομοθεσία
Όταν διαπιστώνεται αυθαίρετη χρήση αιγιαλού ή παραλίας, η Κτηματική Υπηρεσία εκδίδει πράξη άμεσης απομάκρυνσης, δίνοντας προθεσμία 48 ωρών για να απομακρυνθούν τυχόν ξαπλώστρες, ομπρέλες ή άλλες εγκαταστάσεις. Σε περιπτώσεις αυθαίρετων κατασκευών, τα έργα κατεδαφίζονται.
Επιπλέον, αν διαπιστωθεί ότι λειτουργεί επιχείρηση χωρίς σχετική παραχώρηση, τότε σφραγίζεται με επίσημη σήμανση και διακόπτεται η λειτουργία της άμεσα. Η απαγόρευση εισόδου αναρτάται σε ελληνικά και αγγλικά.
Παραδείγματα προστίμων και ποινών
- Αυθαίρετη κατασκευή ή διαμόρφωση επιφέρει πρόστιμο έως και 5 φορές το τίμημα της παραχώρησης και αποκλεισμό από μελλοντικές συμμετοχές για 10 έτη.
- Κατάληψη χωρίς σύμβαση τιμωρείται με πρόστιμο τετραπλάσιο του αντιτίμου και αποκλεισμό για 5 έτη (ή 10 σε περίπτωση επανάληψης).
- Υπέρβαση παραχώρησης οδηγεί σε ανάλογο πρόστιμο και κλιμακούμενες κυρώσεις, που φτάνουν μέχρι και το κλείσιμο της επιχείρησης για 10 ημέρες και σφράγισμα της ταμειακής με απόφαση της ΑΑΔΕ.
Η κυβέρνηση δείχνει διάθεση να προλάβει τις καταστάσεις πριν κλιμακωθούν, καθώς πέρσι υπήρξαν ιδιαίτερα φορτισμένες αντιδράσεις πολιτών, ιδιοκτητών επιχειρήσεων αλλά και οργανώσεων. Ο συνδυασμός αυστηρών ποινών, τεχνολογικών εργαλείων όπως τα drones και η ψηφιακή καταγραφή μέσω MyCoast, φαίνεται πως φέτος δημιουργεί ένα διαφορετικό τοπίο στον έλεγχο των παραλιών.
Το κατά πόσο όμως αυτό θα φέρει ουσιαστικό αποτέλεσμα ή απλώς προσωρινή ανακούφιση, θα φανεί μέσα στους επόμενους καλοκαιρινούς μήνες.
